توضیح جامع ORP :

ORP او آر پی و یا پتانسیل کاهش اکسیداسیون میزان توانایی یک دریاچه و یا رودخانه برای پاکسازی خود را اندازه گیری می کند، به معنای اینکه توانایی آب برای تجزیه مواد زائد مانند حیوانات مرده، گیاهان و آلاینده ها.

پتانسیل کاهش اکسیداسیون نشان دهنده این است که یک مایع به چه میزان خاصیت اکسید کننده و یا احیا کننده دارد. برای مثال آب می تواند نسبتا اکسید کننده مثل آب هوا دهی، شدیدا اکسید کننده (مثل آب کلر دار و یا محلول پراکسید هیدروژن) و یا کاهش دهنده مثل محیطی که میکروب های بی هوازی در آن فعالیت دارند باشد.

از مهم ترین کاربرد های اندازه گیری میزان ORP می توان به بررسی بهداشت و سلامت آب های آشامیدنی و یا نظارت بر مایعات مناسب برای فرآیند های میکروبی بی هوازی می باشد.

مقیاس ORP:

اکسیداسیون و احیا فرآیند های شیمیایی ای می باشند که به تبادل الکترون ها مربوط می شوند. بدین معنا که در فرآیند اکسیداسیون یک ماده الکترون از دست می دهد و برعکس آن در فرآیند احیا، یک ماده شیمیایی الکترون به دست می آورد. واکنش های ردوکس به فرآیند هایی گفته می شود که به طور همزمان هم احیا و هم اکسیداسیون اتفاق می افتد.

گاز اکسیژن در گرفتن الکترون از اتم های دیگر بسیار خوب است و رایج ترین فرآیندی که در محیط رخ می دهد فرآیند اکسیداسیون است، به همین علت محیطی که حاوی اکسیژن است یک محیط اکسید کننده است. به عنوان مثال آهن در محیط زنگ می زند. برخلاف محیطی که در آن اکسیژن وجود دارد، در صورت عدم حضور اکسیژن آن محیط، تبدیل به یک محیط کاهنده می گردد که گاز هایی حضور دارند که محصولات فعالیت بی هوازی هستند مانند متان، سولفید هیدروژن و هیدروژن.

ORP نشان دهنده درجه ای است که یک سیال در حال اکسید شدن یا کاهش است و به حضور و قدرت عوامل اکسید کننده یا کاهنده مختلفی بستگی دارد. ORP می تواند به عنوان نشان دهنده ی در دسترس بودن الکترون ها نیز در نظر گرفته شود.

محیط کاهنده به علت اینکه عوامل کاهنده الکترون ها را رها می کنند، الکترون ها در این محیط بیشتر در دسترس هستند و در مقابل در محیط اکسید کننده الکترون ها نسبتا در دسترس نیستند.

ORP به عنوان یک پتانسیل الکتریکی نمایش داده می شود. یک محیط کاهنده دارای رنج منفی و یک محیط اکسید کننده با قرائت مثبت نمایش داده می شود.

رایج ترین واحد برای بیان ORP میلی ولت (mV) است و اکثر دستگاه ها می توانند مقادیری از 1000- تا 1000+ میلی ولت را بخوانند. هرچه مقدار منفی یا مثبت شدید تر باشد نشان دهنده این است که سیال کاهش یا اکسیداسیون بیشتری دارد.

(دستگاه سنجش ORP پرتابل)

کاربرد های ORP:

مهم ترین کاربرد ORP در گند زدایی آب است، در منابع آب آشامیدنی شهری از اکسید کننده های قوی مانند کلر برای از بین بردن باکتری ها و میکروب ها و جلوگیری از رشد و انتشار آنها در خطوط آبرسانی استفاده می کنند.

همچین برای نظارت و کنترل واکنش های کاهش اکسیداسیون در فرآیند های صنعتی برای حفظ مقدار کمی از مواد شیمیایی اکسید کننده و یا مواد شیمیایی کاهش دهنده، نیز کاربرد دارد.

در تصفیه فاضلاب ها، ORP برای ترویج و یا جلوگیری از واکنش های خاص مورد استفاده قرار می گیرد. به عنوان مثال در هضم مواد آلی، حذف نیترات یا فسفر و کنترل بوها این پارامتر کنترل می گردد.

اندازه گیری های ORP را می توان به عنوان گسترش مقیاس اکسیژن محلول (DO) مشاهده کرد.

DO متر های می توانند محدوده شرایط هوازی را نمایش دهند اما نمی توانند نشان دهند که یک محیط بی هوازی، چقدر کاهش دهنده است و همچنین در شرایط بی هوازی در صورت وجود سولفید، حسگر های DO های غشایی ممکن است خوانش نادرستی را نمایش دهند. به همین جهت همراه با حسگر های DO غشایی از ORP متر نیز استفاده می کنند.

و در مجموع باید گفت که ORP در طیف گسترده ای از کاربرد های صنعتی و محیطی مناسب می باشد و این مقیاس مناسب برای نظارت های مستمر که در آن آزمایش های شیمیایی کندتر و گران تر مناسب نیستند، مفید است.

دستگاه های ORP متر در مدل ها و سایز های مختلفی مانند قلمی، پرتابل و رومیزی به کاربران ارائه می گردد و کمپانی هایی نظیر MILWAUKEE، HANNA از تولید کنندگان به نام این تجهیزات می باشند. در ذیل چندین مدل از دستگاه ها سنجش ORP را به شما خوانندگان عزیر معرفی می نماییم:

ORP متر پرتابل مدل MW500 PRO

ORP متر قلمی استخر مدل HI98201

ORP متر قلمی مدل ORP57 PRO

و همچنین برخی مدل های رومیزی با قابلیت اتصال به الکترود ORP می توانند علاوه بر PH میزان پتانسیل کاهش اکسیداسیون را نیز اندازه گیری کنند مانند:

پی‌ اچ متر رومیزی مدل MW151 MAX

جهت مشاهده تمامی مدل های دستگاه های ORP متر و یا دستگاه های پی اچ متر با قابلیت اندازه گیری ORP را می توانید در لینک ذیل مشاهده بفرمایید. جهت مشاوره و استعلام قیمت دستگاه ها با کارشناسان فروشگاه تجهیزات آزمایشگاهی روناکو در ارتباط باشید.